Artikel laatst bijgewerkt op mei 31, 2018

4-3-3 punt naar achteren (NL) - posities en nummers

4-3-3 punt naar achteren (NL)

Het 4-3-3 systeem vormt al tientallen jaren lang de basis voor het Nederlandse voetbal. Kijk maar eens op een zaterdag rond bij een willekeurige amateurclub in Nederland. De meeste elftallen spelen in (een variant op) het 4-3-3 systeem.

In dit artikel focussen wij ons op de 4-3-3 opstelling (variant) met de punt naar achteren. Je kunt hier lezen wat de principes van dit spelsysteem zijn. Wat zijn de voor- en nadelen van deze manier van spelen? En tenslotte vind je hier tips hoe je als coach of speler het beste met dit systeem kunt spelen.

 

Principes spelsysteem

Voordat we inzoomen op 4-3-3 met de punt naar achter, kijken we eerst naar het ‘gewone’ 4-3-3 systeem. Het 4-3-3 systeem gaat uit van, naast de keeper, 4 verdedigers, 3 middenvelders en 3 aanvallers. Deze afbeelding toont 4-3-3 in ‘platte vorm’:

4-3-3 spelsysteem

 

De populariteit van het 4-3-3 systeem komt onder andere door de volgende kenmerken:

  1. De veldbezetting in balbezit is optimaal. Alle posities in het veld zijn bezet. Zowel de flanken als het centrum;
  2. Hierdoor heb je vanuit elke positie minimaal 2 afspeelmogelijkheden. Dit is een basisvoorwaarde voor goed positiespel;
  3. Door de ruimte in de zogenaamde half-spaces* is er optimale ruimte voor het positiespel;
  4. Het is in de basis een éénvoudig systeem dat door iedereen goed begrepen kan worden. Dit laatste is dan ook 1 van de redenen waarom het in Nederland zoveel gebruikt wordt.

 

Over half-spaces

Half-spaces

* De term half-space is afkomstig uit het Duitse voetbal. Half-spaces zijn de verticale stroken die liggen tussen de flanken en de as.

1 van de voordelen van de half-space is dat deze meer ruimte biedt. Meer ruimte dan het vaak druk bezette centrum. Maar minder ver van het doel dan de vleugel.

Pep Guardiola is één van de trainers die fervent aanhanger is van dit concept.

 

Statisch

Omdat 4-3-3 in ‘platte vorm’ vrij statisch oogt, wordt er vaak voor een variant gekozen. Zo kan er op het middenveld een aanpassing in de posities worden gedaan. Er wordt dan gekozen voor het spelen met 1 of meer aanvallend/verdedigend ingestelde middenvelders. Met de punt naar voren, of, in dit geval, met de punt naar achteren. Op die manier ontstaat er meer dynamiek in het spel.

 

Opstelling 4-3-3 met de punt naar achteren

Voor 4-3-3 met de punt naar achteren, betekent dit dat er wordt gekozen voor 1verdedigende middenvelder en 2 meer aanvallend ingestelde middenvelders. Als we uitgaan van het balbezit en alle spelers in het elftal nemen hun ‘ideale’ posities in, dan zien de posities in balbezit er als volgt uit.

4-3-3 punt naar achteren

Toelichting bovenstaande afbeelding: LA = Linker Aanvaller/Linksbuiten, SP = Spits, RA = Rechter Aanvaller/Rechtsbuiten, LM = Linker Middenvelder, VM = Verdedigende Middenvelder, RM = Rechter Middenvelder, LV = Linker Verdediger, CV = Centrale Verdediger, RV = Rechter Verdediger, KP = Keeper.

 

Als we nu met een stift denkbeeldige passlijnen tussen de posities trekken, dan ontstaan de driehoekjes. Deze driehoekjes vormen het ideale uitgangspunt voor het spelen van het positiespel in balbezit. Immers iedere speler heeft minimaal 2 afspeelpunten:

 

4-3-3 punt naar achteren passlijen

 

In dit systeem vervult de centrale verdedigende middenvelder een cruciale rol. Hij vormt het cement tussen het middenveld en de verdediging.

In het internationale voetbal is N’Golo Kanté van Chelsea een speler die uitstekend past in de rol van centrale verdedigende middenvelder. Door zijn sobere spel, verdedigende kwaliteiten en loopvermogen is hij de ideale verdedigende middenvelder. Dit geldt vooral in een systeem waarin hij speelt ‘in dienst’ van de andere middenvelders.

 

Voor- en nadelen 4-3-3 punt naar achter

Voordelen
  • Zoals je in het bovenstaande plaatje kon zien, is er in balbezit een zeer gunstige verdeling van de posities op het veld;
  • In balbezit heb je minimaal 5 aanvallende spelers (de 3 aanvallers en de 2 aanvallende middenvelders). Eventueel aangevuld met een opkomende links- of rechtsback;
  • Bij druk van de tegenstander is er sprake van een middenveld met 3 spelers. In plaats van 2 als er met punt naar voren wordt gespeeld. Voorwaarde hierbij is een goede positionering van de aanvallend ingestelde middenvelders;
  • Er kan goed gebruik worden gemaakt van de half-spaces.
Nadelen
  • Op het moment dat de centrale verdedigende middenvelder uit zijn positie gaat lopen, vallen er grote gaten op het middenveld. In de omschakeling ben je dan als ploeg zeer kwetsbaar;
  • De beide aanvallend ingestelde centrale middenvelders mogen absoluut niet hun verdedigende taken verwaarlozen. Anders hou je geen middenveld meer over;
  • Als in balbezit de spits teveel ‘uitzakt’ naar het middenveld, dan kan het daar te druk worden (zie ook Tips hieronder);
  • Als de centrale verdedigers opbouwen is het belangrijk dat de centrale middenvelder hier rekening mee houdt en ruimte voor het opbouwen geeft (zie Tips hieronder). Doet hij dit niet, dan wordt het te druk in het centrum.

 

Tips

Een uit te voeren tactiek en de opstelling zijn uiteraard afhankelijk van het aanwezige spelersmateriaal. Toch biedt 4-3-3 met de punt naar achter (zoals we hierboven lieten zien) meer voordelen dan nadelen. Voorwaarde daarbij is wel dat het op de juiste wijze wordt uitgevoerd.

Hieronder zetten wij 6 tips op een rij. Deze tips helpen bij het goed uitvoeren van dit spelsysteem.

 

1. Verdedigende middenvelder maakt ruimte

Als de centrale verdedigers willen opbouwen, dan is het goed dat de centrale verdedigende middenvelder ruimte maakt voor de opbouw. Dat kan hij doen door, schuin van de bal af, vrij te lopen. Op die manier maakt hij ruimte. Er komt er een passlijn vrij. En de tegenstander wordt gedwongen om een keuze te maken:

4-3-3 punt naar achter vm

In bovenstaande afbeelding heeft de rechter centrale verdediger (rood) balbezit. De verdedigende middenvelder wordt afgedekt door de aanvallende middenvelder (blauw). Hij loopt vrij in diagonale richting naar punt 1. De aanvallende middenvelder (blauw) moet een keuze maken. Blijft hij staan dan komt de aanvallende middenvelder vrij. Deze kan dan worden aangespeeld op punt 1. Van daaruit kan hij het spel verder opbouwen. Beweegt de aanvallende middenvelder mee naar punt 1, dan komt de passlijn naar de rechtermiddenvelder vrij (2).

 

2. Spelen met opkomende backs

Om in dit systeem met opkomende backs te spelen, is het belangrijk met de juiste aanvallende middenvelders te spelen:

  1. De aanvallende middenvelders moeten kunnen inzakken om vervolgens door te spelen op de opkomende vleugelverdedigers;
  2. De aanvallende middenvelders moeten bereid zijn te verdedigen. Ze moeten bijvoorbeeld, als het nodig is, de taken van de opkomende backs overnemen;
  3. Om dit principe goed te laten werken is het volgende nodig. De linker aanvallende middenvelder is linksbenig. En de recht aanvallende middenvelder is rechtsbenig. Dit zorgt ervoor dat ze een schuine pass kunnen spelen op de opkomende vleugelverdediger. Als ze andersom zouden staan. Dus de linksbenige op rechts en de rechtsbenige op links. Dan zou dit niet mogelijk zijn omdat ze niet ‘open’ staan. Een schuine pass is altijd gevaarlijker dan een breedtepass, omdat deze in de diepte wordt gespeeld.

We zullen dit duidelijk maken met een plaatje, met de volgende wedstrijdsituatie:

  1. De linker centrale verdediger is in balbezit (1);
  2. De verdedigende middenvelder maakt ruimte (2) voor de pass naar de linker aanvallende middenvelder;
  3. De linker aanvallende middenvelder laat zich ‘uitzakken’ om te worden aangespeeld (3);
  4. De linksback komt aan de flank op in de rug van de rechter aanvaller (4);
  5. De linksbuiten trekt naar binnen om ruimte te maken voor de opkomende linksback (5);
  6. De linker aanvallende middenvelder passt door naar de linksback en blijft in positie (6).

4-3-3 punt naar achteren opkomende back

 

In het artikel ‘Spelen als een top vleugelverdediger‘ vind je meer informatie hoe een opkomende back zijn rol optimaal kan invullen. Naast deze tips staat er ook een beschrijving van de kenmerken van de ‘ideale’ vleugelverdediger.

 

3. De verdedigende middenvelder moet echt defensief zijn ingesteld

Omdat al 2 van de 3 middenvelders aanvallend zijn, is het essentieel dat de centrale middenvelder echt verdedigend is ingesteld. Een speler met drang naar voren is ongeschikt voor deze rol. Zonder een verdedigend ingestelde speler op deze positie, is dit systeem gedoemd te mislukken.

 

4. De verdedigende middenvelder kan meedoen in de opbouw

Naast zijn verdedigende taken, kan de verdedigende middenvelder ook worden betrokken in de opbouw. Voor bijvoorbeeld de kaats of een schuine pass richting de middenvelders op de backs. Belangrijk daarbij is dat hij niet teveel uit zijn positie gaat lopen of dat deze goed wordt overgenomen.

 

5. Spits is zowel aanspeelpunt als afmaker

In het aanvalsspel speelt de spits een belangrijke rol. Hij is zowel aanspeelpunt als afmaker. Door te kaatsen op de opkomende middenvelders of buitenspelers komt er variatie in het aanvalsspel. Daarnaast kan hij door diverse spelers in stelling worden gebracht voor het afronden van de aanval.

Het is belangrijk dat de spits zich niet te ver laat ‘uitzakken’ naar het middenveld. Omdat het anders, met 2 aanvallende middenvelders, daar te druk wordt.

 

6. Buitenspelers verdedigen mee

Voor de linksbuiten en rechtsbuiten geldt dat ook zij bereid moeten zijn om verdedigende arbeid te leveren. Doet de voorste linie niet mee bij balverlies, dan is de kans groot dat het middenveld wordt overlopen. Door schuin achterwaarts te knijpen bij balverlies, kunnen ze passlijnen naar het middenveld afschermen.

 

Ter afsluiting

Manchester City speelt op dit moment groots voetbal. Gebaseerd op het 4-3-3 systeem met de punt naar achteren. Het is natuurlijk niet logisch om dit niveau te willen evenaren. Maar, we kunnen concluderen dat, ondanks dat er nadelen zijn, het 4-3-3 met de punt naar achteren een systeem met veel mogelijkheden is. Vooral in balbezit.

Dus als jouw ploeg sterker is dan de tegenstander en bijvoorbeeld een goed positiespel kan spelen, dan is het een hele goede optie.

De genoemde tips zijn geen uitputtend overzicht. Ongetwijfeld zullen er nog meer goede adviezen zijn. Mocht je er één hebben die je wilt delen :-), dan graag via een reply onderaan dit artikel.

 

 

Gerelateerde artikelen


Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *